Bohdan Czerniawski

Centralny Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Opakowań

Wielowarstwowe folie laminowane i współwytłaczane z udziałem poliamidu

Bohdan Czerniawski: Wielowarstwowe folie laminowane i współwytłaczane z udziałem poliamidu.

Folie wielowarstwowe wytwarzane są zarówno przez laminowanie, jak i współwytłaczanie, przy czym obydwie te techniki mogą być stosowane łącznie w celu wytwarzania materiału. Obecnie produkcja wysokobarierowych folii wielowarstwowych z udziałem poliamidu została zdominowana przez technikę współwytłaczania. Największą zaletę folii wielowarstwowych stanowi ekonomika, wynikająca z faktu uzyskiwania wyrobu finalnego bezpośrednio z granulatów.

Zarówno folie poliamidowe wytłaczane zwane „wylewanymi” („cast”), wytwarzane na ogół w zakresie grubości od 20 do 60 μm, jak też jedno- i dwukierunkowo orientowane, o mniejszych grubościach najczęściej 15 oraz 12 μm, są dość rzadko wykorzystywane jako gotowe materiały, a stanowią zazwyczaj półprodukt do laminowania.

We współczesnej technice opakowaniowej, PA występuje obecnie jednak częściej w postaci warstw o grubościach od kilkunastu do przekraczających nawet 50 μm, w wielowarstwowych foliach współwytłaczanych.

Należy stwierdzić, że PA nadal stanowi jedną z podstawowych warstw składowych giętkich materiałów wielowarstwowych bądź to współwytłaczanych, bądź też laminowanych, zwłaszcza w przeznaczeniu do termoformowania.

Celowe jest odróżnianie pojęcia określającego folię wielowarstwową uzyskiwaną przez laminowanie, od pojęcia folii wielowarstwowej współwytłaczanej.

Termin laminat znajduje uzasadnienie w odniesieniu do folii wielowarstwowej, wytworzonej przez połączenie, zwykle sklejenie, uprzednio wykonanych folii. Tradycyjnie liczba folii lub też innych materiałów, takich jak papier lub folia Al, wchodzących w skład laminatu, jest równoznaczna z liczbą jego warstw. Przykładowo, materiał PA/PE uzyskany przez sklejanie folii, jest laminatem dwuwarstwowym.

Natomiast folia współwytłaczana o takiej samej grubości warstw PA oraz PE, w której grubość warstwy wiążącej nie musi być wyraźnie większa, od grubości warstwy kleju w wymienionym wyżej laminacie, uznawana jest jako folia trójwarstwowa.

Biorąc powyższe pod uwagę, w przypadku folii wielowarstwowej wytwarzanej przez współwytłaczanie, lepiej jest wykorzystywać termin folia współwytłaczana, niż stosować termin laminat, rezerwując termin laminat do materiałów uzyskiwanych przez łączenie gotowych folii [1].

Kompatybilność i trwałe łączenie przy współwytłaczaniu, występuje w wypadku polimerów o zbliżonej budowie.

Współwytłaczanie, np. poliolefin, które ze względu na dobrą podatność do zgrzewania, występują w większości materiałów wielowarstwowych, z polarnymi polimerami barierowymi, takimi jak EVOH oraz PA, wymaga użycia warstw wiążących.